De standaard sluitingsroute

In de afgelopen jaren,is “turboliquidatie” (turbo liquidation)de standaardroute geworden voor het beëindigen van een bedrijf in Nederland. Bijna80% van de bedrijfsbeëindigingenzou plaatsvinden via deze versnelde ontbinding, volgensHet Financieele Dagblad(FD).

Een turboliquidatie is een snelle manier om eenBV, NV, stichting of andere rechtspersoon te ontbinden,maar het is alleen toegestaan als de organisatiegeen activa meer heeft. Met andere woorden: de rechtspersoon is gestopt met opereren en heeft geen overgebleven eigendommen of waarde.

Een juridisch instrument met een ingebouwde blinde vlek

Elk jaar verdwijnen er ongeveer40.000 bedrijvendoor turboliquidatie, meldt FD. Het mechanisme werd geïntroduceerd in1994om lege, inactieve entiteiten op te ruimen en misbruik te voorkomen.

Het belangrijkste onderscheid: een bedrijf zonder activa kan worden ontbondenzelfs als er schulden blijven bestaan. Dat maakt turboliquidatie fundamenteel anders dan faillissement, waarbij eencuratorinvalt om eventuele resterende waarde te verdelen en mogelijk wangedrag kan onderzoeken.

Van efficiëntie naar “plof-BV”

In de meeste gevallen is turbo liquidatie een legale en praktische manier om niet-presterende delen van grotere bedrijfsstructuren op te ruimen.

Maar experts die door FD zijn geciteerd, beweren dat dezelfde snelheid en eenvoud ook slechte actoren kan aantrekken. De term“plof-BV”wordt vaak gebruikt voor entiteiten die effectief “uit het bestaan worden gepopt”, waardoor schuldeisers achterblijven.

FD schat dat deNederlandse Belastingdienstalleen al ongeveer€1,5 miljard aan belastingschulden heeft zien verdampen in het afgelopen decenniumdoor turbo liquidaties. In een redactioneel commentaar beschrijft de krant dit als eenstructurele zwaktein de Nederlandse vennootschapswetgeving, vooral omdat het proces kan plaatsvindenzonder toezichtvan een curator, accountant of notaris.

Hoewel het onduidelijk blijft hoeveel gevallen te maken hebben met outright fraude, stelt FD dat het huidige kader het veel te gemakkelijk maakt voor ondernemers die nooit van plan waren om schuldeisers in de eerste plaats terug te betalen.

De bredere schade gaat verder dan belasting

Volgens FD reikt de impact ver voorbij het ministerie van Financiën. Andere partijen die met lege handen achterblijven, kunnen zijn:

• UWV(uitkeringsinstantie voor werknemers)

• Pensioenfondsen

• Particuliere schuldeisers, vaakMKB's

De bredere maatschappelijke kosten, suggereert FD, overschrijden waarschijnlijk de schatting van €1,5 miljard en riskeren het vertrouwen in de markt te ondermijnen.

Nieuwe regels sinds 2023, maar zijn ze genoeg?

Sindsnovember 2023, deTijdelijke Transparantie Wet voor Turbo Liquidatiesis van kracht. Het vereist dat bestuurders aanvullende documentatie indienen bij deKamer van Koophandel (KVK), inclusief:

• Eenbalans

• Eenstaat van activa en passiva

• Eenrechtvaardigingwaarom de entiteit geen activa heeft

Het doel is om misbruik te verminderen, de bescherming van schuldeisers te verbeteren en de transparantie te vergroten. De wet, bedoeld als tijdelijk, isdeze herfst verlengd tot 2027.

Toch waarschuwt FD dat zonder substantiële controles en serieuze handhaving, de maatregelen het risico lopen eenpapieren oefening. De krant pleit voor scherpere wetgeving en stelt dat andere landen laten zien dat het kan worden gedaanzonder ondernemerschap te verstikken.